Ile przysmaków dziennie dla psa: limit kalorii według wagi i jak go przeliczyć

Ile przysmaków dziennie dla psa według wagi: tabela limitów

Weterynarze z WSAVA, czyli Światowego Stowarzyszenia Lekarzy Weterynarii Małych Zwierząt, zalecają, żeby smaczki dawały mniej niż 10% kalorii zjadanych w ciągu dnia (WSAVA). Tę samą granicę stosuje szpital weterynaryjny Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis. Pozostałe 90% energii ma pochodzić z karmy pełnoporcjowej (UC Davis, VCA Animal Hospitals).

WSAVA przeliczyła tę zasadę na kilokalorie dla psów od 2 do 45 kg. Obok jej liczb są dwie kolumny wyliczone ze wzoru z Merck Veterinary Manual, który uwzględnia kastrację.

Masa psa	Ostrożny limit WSAVA	Pies kastrowany, przeciętnie aktywny	Pies niekastrowany
2 kg	14 kcal	19 kcal	21 kcal
4 kg	24 kcal	32 kcal	36 kcal
6 kg	32 kcal	43 kcal	48 kcal
8 kg	40 kcal	53 kcal	60 kcal
10 kg	47 kcal	63 kcal	71 kcal
15 kg	64 kcal	85 kcal	96 kcal
20 kg	79 kcal	106 kcal	119 kcal
25 kg	94 kcal	125 kcal	141 kcal
30 kg	108 kcal	144 kcal	162 kcal
35 kg	121 kcal	161 kcal	181 kcal
40 kg	134 kcal	178 kcal	200 kcal
45 kg	146 kcal	195 kcal	219 kcal

WSAVA pisze, że jej liczby dotyczą przeciętnego zdrowego dorosłego psa w idealnej kondycji, ale nie podaje wzoru. Z naszego przeliczenia wynika, że co do kilokalorii odpowiadają 10% z 1,2-krotności spoczynkowego zapotrzebowania psa, a mnożnik 1,2 Pet Nutrition Alliance stosuje dla psów mało aktywnych albo skłonnych do tycia (WSAVA, Pet Nutrition Alliance). Jeśli Twój pies dużo leży albo łatwo przybiera, trzymaj się pierwszej kolumny.

Każda z tych liczb to punkt wyjścia. Psy o tej samej masie potrafią różnić się zapotrzebowaniem o około 30% według Merck i nawet o 50% według Pet Nutrition Alliance. Ostatecznym sprawdzianem jest sylwetka psa po kilku tygodniach.

Jak policzyć limit smaczków dla swojego psa

Najprościej zacząć od tego, co pies faktycznie je, jeśli trzyma stałą wagę. Na worku karmy znajdziesz kaloryczność, zwykle w kcal na 100 g albo na kilogram. Pomnóż ją przez dzienną porcję w gramach i weź z wyniku 10% (AKC). Gdy etykieta nie podaje kalorii, WSAVA radzi zapytać o nie producenta.

Drugi sposób to wzór, którego używają weterynarze. Najpierw liczysz spoczynkowe zapotrzebowanie energetyczne, czyli RER: 70 × masa ciała w kilogramach podniesiona do potęgi 0,75. Potem mnożysz wynik przez współczynnik (Merck Veterinary Manual, Pet Nutrition Alliance):

• 1,8 dla dorosłego psa niekastrowanego,
• 1,6 dla dorosłego psa kastrowanego,
• 1,2-1,4 dla psa mało aktywnego albo skłonnego do tycia,
• 1,0 dla psa na diecie odchudzającej, którą ustala weterynarz,
• 2-3 dla szczeniąt, im młodsze, tym więcej.

Przykład dla kastrowanego psa ważącego 10 kg. Potęgę 0,75 policzysz w kalkulatorze telefonu: 10 do potęgi 0,75 to około 5,62, a 70 × 5,62 daje 394 kcal. Po pomnożeniu przez 1,6 wychodzi około 630 kcal dziennie, więc na smaczki zostaje 63 kcal.

Ile kalorii mają popularne przysmaki i przekąski

Te same 47 kcal to dla jednego psa garść marchewki, a dla innego jeden plaster sera. Tabela pokazuje, jaką część dziennego limitu WSAVA zjada pies po jednej porcji. Kalorie pochodzą z tabeli WSAVA, wyliczeń UC Davis i VCA.

Przysmak	Porcja	Kalorie	Część limitu psa ważącego 10 kg, czyli 47 kcal	Część limitu psa ważącego 30 kg, czyli 108 kcal
Truskawka	1 średnia, 12 g	4 kcal	9%	4%
Jabłko ze skórką	31 g	14-16 kcal	ok. 32%	ok. 14%
Surowa marchewka	50 g	18 kcal	38%	17%
Gotowana fasolka szparagowa	63 g	22 kcal	47%	20%
Banan	28 g	25 kcal	53%	23%
Gotowana pierś z kurczaka bez skóry	28 g	47 kcal	100%	44%
Duży twardy biszkopt dla psa	1 sztuka	ok. 85 kcal	181%	79%
Masło orzechowe	1 łyżka	81 kcal	172%	75%
Herbatnik typu digestive	1 sztuka, 17 g	75 kcal	160%	69%
Ser cheddar	28 g	120 kcal	255%	111%
Suszony żwacz w pałeczce	28 g	217 kcal	462%	201%
Suszone ucho świni	56 g	242 kcal	515%	224%

Najwięcej kalorii mają gryzaki. Ucho świni czy pałeczka ze żwacza wyglądają jak zabawka, a dla psa ważącego 10 kg to kilka dni smaczków naraz. Dlatego naturalne gryzaki dla psa wliczasz do limitu tak samo jak ciasteczka.

Owoce i warzywa mają mało białka, tłuszczu i sodu, więc UC Davis poleca je wielu psom jako lekką nagrodę. Gotowe smaczki opisane jako „light” nie zawsze są dużo lżejsze. VCA ostrzega, że często mają niewiele mniej kalorii niż zwykłe (VCA). Zawsze porównuj liczbę kcal na sztukę albo na 100 g.

Jeśli pieczesz sam, kalorie jednej sztuki też da się policzyć. Domowe ciastka dla psa z wątróbką mają około 11 kcal w kostce 2,5 cm, więc psu ważącemu 10 kg wystarczą 4 dziennie. Gdy potrzebujesz wielu nagród na spacerze, przysmaki treningowe dla psa dziel na kawałki wielkości ziarnka grochu.

Jak odjąć smaczki od dziennej porcji karmy

Smaczki są częścią dziennej energii, a nie dodatkiem do niej. Dlatego w dniu z większą liczbą nagród lekko zmniejszasz porcję karmy (AKC, VCA). Rachunek wygląda tak samo dla suchej i mokrej karmy.

Przykład: kastrowany pies ważący 10 kg potrzebuje około 630 kcal, a jego sucha karma ma 350 kcal w 100 g, czyli 3,5 kcal w gramie. Bez smaczków dostaje 180 g karmy dziennie. Jeśli zje 50 kcal w nagrodach, porcja spada o około 14 g, do 166 g.

Tnij ostrożnie. Karma pełnoporcjowa daje psu wszystkie witaminy i minerały, a smaczki zwykle nie. Merck zwraca uwagę, że karmy dla dorosłych psów są tak skomponowane, żeby pies dostał wszystkie składniki w pełnej porcji z etykiety. Gdy pies utrzymuje wagę na porcji o 10-30% mniejszej niż na etykiecie, lepiej przejść na karmę mniej kaloryczną, niż dalej ją zmniejszać.

Najprostszy sposób na trening bez liczenia to odsypanie części dziennej porcji do saszetki. Weterynarze VCA zauważają, że wiele psów, które bardzo lubią jedzenie, chętnie pracuje za zwykłą granulkę. Taka nagroda w ogóle nie zwiększa dziennej sumy kalorii.

Co liczy się do limitu smaczków

WSAVA traktuje jako smaczek wszystko, co pies je poza karmą pełnoporcjową. Do limitu wliczasz więc:

• gotowe smaczki i ciastka,
• gryzaki, także suszone części zwierząt i kości dentystyczne,
• suplementy w formie kąsków,
• jedzenie, w którym podajesz tabletkę, na przykład kawałek kiełbasy albo pasztetu,
• resztki ze stołu i kęsy z talerza,
• nadzienie konga i maty do lizania, jeśli nie jest częścią porcji karmy.

Kęsy ze stołu łatwo przeoczyć, a robią dużą różnicę. W ankiecie z 2023 roku wśród 716 opiekunów z Kanady i USA 30-40% osób często dawało psu ludzkie jedzenie. Ci, którzy robili to przynajmniej raz w tygodniu, mieli ponad dwa razy większą szansę, że uznają swojego psa za grubego. Osoby odmierzające smaczki miarką miały ponad trzy razy większą szansę, że kontrolują ich ilość.

Policz zwykły dzień psa ważącego 10 kg. Dwa duże biszkopty to około 170 kcal, a 10 g sera do schowania tabletki dokłada około 40 kcal. Razem to ponad 200 kcal, czyli jedna trzecia całej dziennej energii kastrowanego psa w tej wadze.

Po czym poznać, że smaczków jest za dużo

Pierwsze sygnały według AKC to przybieranie na wadze, mniejszy apetyt na zwykłe posiłki i problemy żołądkowe. Pies, który zaczyna zostawiać karmę w misce, a czeka na smaczki, często po prostu jest już najedzony nagrodami.

Wagę warto uzupełnić oceną sylwetki. VCA proponuje prosty test: przesuń dłoń po żebrach tuż za przednimi łapami.

Jeśli w dotyku przypominają grzbiet Twojej dłoni, kondycja jest dobra. Jeśli bardziej przypominają miękkie wnętrze dłoni, pies ma za dużo tłuszczu. W skali WSAVA idealny pies ma żebra łatwo wyczuwalne pod cienką warstwą tłuszczu i widoczną talię, gdy patrzysz na niego z góry (WSAVA, VCA).

Badanie	Psy	Nadwaga lub otyłość
Ankieta APOP, USA 2022	ocena weterynarzy w lecznicach	59%
Szpital weterynaryjny UC Davis, 2006-2015	40 038 psów	21,1% nadwagi i 20,2% otyłości
Szpitale uniwersyteckie we Francji, 2020-2022	309 psów	35,3%
Dania, 8 lecznic	268 psów	20,5%
VetCompass, Wielka Brytania 2016	22 333 psów, zapisy w kartotekach	7,1%

Wyniki pochodzą z APOP i badań opublikowanych w czasopismach weterynaryjnych (UC Davis 2022, Francja 2024, Dania 2019, VetCompass 2021). Tak duży rozrzut bierze się z metody: brytyjskie dane obejmują tylko psy, którym weterynarz wpisał nadwagę do kartoteki. W ankiecie APOP 36% opiekunów uznało za normalnego psa, którego weterynarz ocenił jako zbyt grubego.

Najbardziej narażone są według VetCompass mopsy, beagle, golden retrievery i springer spaniele angielskie, a także psy kastrowane i w średnim wieku. W duńskim badaniu nadwagę częściej miały psy, które dostawały smaczki w czasie odpoczynku.

Czy nadwaga skraca psu życie

Tak, i widać to w dużych badaniach. Analiza z 2019 roku objęła ponad 50 tysięcy kastrowanych psów 12 ras z amerykańskich lecznic. W każdej rasie psy z nadwagą w średnim wieku żyły krócej niż psy szczupłe.

Największą różnicę miały yorkshire teriery: mediana życia 13,7 roku przy nadwadze i 16,2 roku przy prawidłowej wadze. Najmniejszą owczarki niemieckie, odpowiednio 12,1 i 12,5 roku. VCA podsumowuje, że nawet umiarkowana nadwaga może zabrać psu prawie dwa lata (VCA).

Badanie z 2002 roku na 48 labradorach dało podobny wynik. Psy, które od 8. tygodnia życia dostawały o 25% mniej jedzenia niż drugi pies z pary, żyły dłużej, a choroby przewlekłe pojawiały się u nich później.

Jak zmienia się limit smaczków u szczeniaka, seniora i psa sportowego

Zasada 10% obowiązuje w każdym wieku, ale zmienia się energia, od której ją liczysz.

• Szczeniak potrzebuje 2-3 razy więcej energii niż w spoczynku, więc jego limit w kilokaloriach jest wyższy niż u dorosłego psa tej samej masy. Przysmaki dla szczeniaka dobieraj jednak małe i miękkie, bo uczy się wielu rzeczy naraz i dostaje dużo nagród.
• Senior często potrzebuje mniej. W niemieckiej analizie z 2016 roku psy powyżej 7 lat zjadały na kilogram masy metabolicznej mniej energii niż młodsze. Starszemu psu, który mniej się rusza, licz limit z pierwszej kolumny tabeli.
• Pies sportowy lub pracujący ma większe potrzeby. Metaanaliza z 2014 roku pokazała, że najwięcej energii potrzebują psy wyścigowe, potem pracujące i myśliwskie, a najmniej psy domowe.
• Pies na diecie odchudzającej też może dostawać smaczki w ramach 10%. Przy planie 1000 kcal dziennie VCA podaje 900 kcal z karmy i 100 kcal ze smaczków (VCA). Cel i porcje ustala weterynarz.

Osobna sytuacja to dieta weterynaryjna. Niektóre karmy lecznicze, na przykład na problemy z układem moczowym, mogą przestać działać, gdy pies dostaje inne smaczki. Pies po zapaleniu trzustki nie powinien jeść tłustych przysmaków, a alergik żadnych z podejrzanym alergenem (VCA). Zdrowe przysmaki dla psa na diecie leczniczej to te, które zatwierdził jego weterynarz.

Kiedy iść z psem do weterynarza

• Pies tyje mimo liczenia smaczków. Jeśli przybiera na porcji wyraźnie mniejszej niż na etykiecie, Merck zaleca sprawdzić choroby, na przykład niedoczynność tarczycy.
• Żeber nie da się wyczuć bez mocnego nacisku. To w skali WSAVA już otyłość, a odchudzanie wymaga planu z odpowiednią karmą i regularnym ważeniem.
• Pies jest na diecie leczniczej. Każdy nowy przysmak najpierw uzgodnij z weterynarzem.
• Po nowym przysmaku pojawiają się wymioty albo biegunka. Odstaw go, a jeśli objawy wracają albo pies jest osowiały, zadzwoń do lecznicy.
• Pies nagle traci apetyt na karmę. Nadmiar smaczków to częsta przyczyna, ale gdy nie zjada też nagród, potrzebne jest badanie.

Najczęstsze pytania

Ile smaczków dziennie może zjeść pies?

Tyle, ile mieści się w 10% jego dziennych kalorii, bo liczba sztuk zależy od wielkości smaczka. Pies ważący 10 kg ma około 47-63 kcal, więc może zjeść kilkanaście drobnych kąsków po 3 kcal albo pół dużego biszkoptu. Sprawdź na etykiecie kalorie jednej sztuki i podziel przez nie swój limit.

Czy psu można dawać smaczki codziennie?

Tak, jeśli codziennie mieszczą się w limicie i nie zastępują posiłków. AKC i WSAVA nie widzą problemu w samej częstotliwości. Liczy się suma kalorii z całego dnia, więc nagroda rano, po spacerze i wieczorem to żaden kłopot, jeśli razem mieszczą się w limicie.

Czy smaczki treningowe też wliczają się do 10%?

Tak, liczą się wszystkie nagrody, także te za siad na spacerze. Przy długim treningu zamiast dokładać kalorie użyj części dziennej porcji karmy albo pokrój smaczki na bardzo małe kawałki. W dni intensywnej nauki odejmij odpowiednią porcję z miski.

Czy pies ma dostawać smaczki, gdy się odchudza?

Może, pod warunkiem że są wliczone w plan ustalony z weterynarzem. Zwykle wybiera się wtedy warzywa, na przykład marchewkę albo gotowaną fasolkę, albo granulki karmy odchudzającej. Ucho świni czy kawałek sera wyczerpałyby w jednej porcji limit z kilku dni.

Źródła

• WSAVA - Feeding treats to your dog - wsava.org
• WSAVA - Body Condition Score (Dog) - wsava.org
• UC Davis Veterinary Medical Teaching Hospital - Treat guidelines for dogs - nutrition.vetmed.ucdavis.edu
• VCA Animal Hospitals - Dog Treats - vcahospitals.com
• VCA Animal Hospitals - Obesity in Dogs - vcahospitals.com
• Merck Veterinary Manual - Nutritional Requirements of Small Animals - merckvetmanual.com
• Pet Nutrition Alliance - Calculating Calories Based on Pet Needs - petnutritionalliance.org
• American Kennel Club - How Many Treats Can a Dog Have? - akc.org
• Association for Pet Obesity Prevention - 2022 Pet Obesity Prevalence Survey - petobesityprevention.org
• Nielson i in., Preventive Veterinary Medicine 2023 - Dog caregivers’ perceptions, motivations, and behaviours for feeding treats - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Salt i in., Journal of Veterinary Internal Medicine 2019 - Association between life span and body condition in neutered client-owned dogs - pmc.ncbi.nlm.nih.gov
• Kealy i in., JAVMA 2002 - Effects of diet restriction on life span and age-related changes in dogs - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Pegram i in., Journal of Small Animal Practice 2021 - Frequency, breed predisposition and demographic risk factors for overweight status in dogs in the UK - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Topics in Companion Animal Medicine 2022 - Overweight and obesity in dogs at UC Davis VMTH 2006-2015 - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Topics in Companion Animal Medicine 2024 - Overweight and obesity in dogs at French university veterinary hospitals - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Preventive Veterinary Medicine 2019 - Risk factors for obesity in Danish companion dogs - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Journal of Animal Physiology and Animal Nutrition 2016 - Metabolizable energy intake of client-owned adult dogs - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Bermingham i in., PLoS One 2014 - Energy requirements of adult dogs: a meta-analysis - pmc.ncbi.nlm.nih.gov